Tư vấn hỏi đáp

Sơ cứu khẩn cấp khi bị lên cơn hen phế quản

Chào bác sĩ. Bác tôi bị hen phế quản đã mấy năm nay. Lần trước, tôi có gặp bác khi bác lên cơn hen suyễn nhưng tôi không biết làm cách nào để giúp bác. Vậy nên xin bác sĩ cho tôi biết, tôi cần phải làm những gì để giúp bác tôi. Xin cảm ơn bác sĩ.

<Anh: Bùi Minh Hà – Thái Nguyên>

hen-phe-quan-2 (Copy)

Trả lời.

Một trong những căn bệnh nguy hiểm về đường hô hấp là hen phế quản, hay còn gọi là hen suyễn. Hen suyễn thường bộc phát đột ngột khiến người bệnh nghít thởi, nếu không được sơ cứu kịp thời có thể tử vong bất cứ lúc nào.

Triệu chứng hen suyễn

Giai đoạn khởi phát

Người bệnh đột nhiên ho nhiều, ho từng cơn dữ dội, ho đến chảy nước mắt. Ngoài ra, ho còn kèm theo ngứa mũi, sổ mũi, hắt hơi, người bồn chồn, nôn nao … Các triệu chứng này xuất hiện rõ rệt hơn khi về đêm và sáng sớm, hoặc khởi phát khi ăn thức ăn bị dị ứng, khi làm việc gắng sức

Giai đoạn lên cơn

Sau đó, cơn khó thở kéo đến. Cảm giác như ngực bị một tảng đá đè lên, đau tức; lồng ngực căng ra khiến người bệnh khó thở và đôi khi nghít thở. Các cơ cơ hô hấp phụ nổi rõ, có thể có tím ở đầu tay chân sau đó lan ra mặt và toàn thân. Nhịp thở chậm, tiếng thở rít kéo dài. Đứng xa có thể nghe tiếng rít hay khò khè của bệnh nhân. Nghe phổi có nhiều ran rít và ran ngáy. Cơn khó thở dài hay ngắn tùy theo từng bệnh nhân. Đây là giai đoạn cực kỳ nguy hiểm, nhiều trường hợp lên cơn hen nặng đã tử vong vì khó thở khi không được phát hiện và sơ cứu kịp thời.

Giai đoạn lui cơn

Khi cảm giác thấy lồng ngực thoáng khí, dễ thở, nhịp thở đều hơn nghĩa là cơn hen đang dần lui đi. Cơn hen có thể lui sau vài phút nhưng thậm chí người bị hen nặng phải sau vài tiếng mới cắt được cơn hen, ổn định được sự thở.

6 bước cấp cứu khi người nhà bị lên cơn hen:

Nếu bệnh nhân phát cơn hen mà chưa có sự hỗ trợ của bác sĩ, người nhà cần sơ cứu tại chỗ để kìm hãm cơn hen phát nặng:

  • Bước 1: Lập tức đưa người bệnh dời khỏi tác nhân kích động cơn hen ( tránh xa phấn hoa, cây cỏ. bụi nhà, bụi chăn  …) đến nơi thoáng khí. Không tập trung nhiều người quanh người bệnh.
  • Bước 2: Làm ấm cơ thể người bệnh, ngâm chân tay người bệnh vào nước ấm, tránh điều hoà, quạt ẩm.
  • Bước 3: Đỡ người bệnh ngồi dậy hoặc nằm kê cao nửa người (trên giường nằm). Ngồi hay nằm kê cao giúp người bệnh dễ thở hơn rất nhiều. Tuyệt đối không xoa hay vuốt ngực cho người bệnh. Trong khi người bệnh đang lên cơn hen, điều này càng khiến khó thở, nặng ngực và tức ngực hơn.
  • Bước 4: Sử dụng ngay thuốc trị hen phế quản dạng xịt. Thường chỉ cần xịt 1 – 2 lần là thuốc đã phát huy tác dụng, thuốc này ngấm nhanh và cắt cơn hen rất hiệu quả. Người bị hen phải luôn luôn mang theo thuốc này bên mình.
  • Bước 5: Nếu xịt vẫn không giảm được cơn hen, tiêm thuốc giãn phế quản bêta 2 dưới da cho người bệnh. Cơn hen lên nhanh, chấn thở mạnh khiến đường hô hấp gần như là tắc nghẽn hoàn toàn. Chính vì vậy, mọi thao tác xử lý cần phải nhanh, chính xác.
  • Bước 6: Người bị hen ở mức độ nhẹ sau khi xịt 1 hoặc 2 lần sẽ dần hồi phục. Khoảng 2 giờ thì có thể hoạt động bình thường trở lại. Tuy nhiên nếu thấy người bệnh vẫn khó thở, nặng ngực thì phải gọi ngay xe cấp cứu để được trợ giúp kịp thời.

Phòng ngừa hen phế quản tái phát

  • Tránh tiếp xúc với các tác nhân dễ gây kích hoạt cơn hen như: phấn hoa, bụi nhà, bụi chăn đệm, lông động vật; khói thuốc, khí độc  …
  • Tránh xúc động mạnh, lo lắng, áp lực, đau buồn, cáu gắt … Giữ cho tâm lý thoải mái, ổn định.
  • Tránh làm việc quá sức, sự ngắt đột ngột của ngưng gắng sức có thể gây khó thở, kích hoạt cơn hen bùng phát.
  • Hen phế quản có thể di truyền từ đời này sang đời khác, vì vậy cần điều trị dứt điểm để tránh ảnh hưởng đến thế hệ sau.
  • Thường xuyên tập thể dục để nâng cao sức khoẻ: đi bộ, vươn vai, ngồi thiền … các động tác chậm và nhẹ.

Các bước sơ cứu khẩn cấp khi bị lên cơn hen là kiến thức tối thiểu mà người nhà bệnh nhân cần biết để kịp thời ứng phó khi cần thiết. Bệnh hen suyễn không trị khỏi dứt điểm được nhưng chúng ta hoàn toàn có thể kiểm soát được nó. Bởi vậy, khi mắc bệnh đừng quá lo lắng, hãy yên tâm điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ.

Theo thuochothaoduoc.com tổng hợp 

Có thể bạn quan tâm: